رژیم نفخ

راهکارهای مقابله با نفخ

راه های مختلفی برای ورود گاز به دستگاه گوارش وجود دارد.گازهای موجود در دستگاه گوارش دارای منشا نفخ یکی از مشکلات رایج در افراد مختلف در سنین مختلف می باشد. دلایل مختلفی برای بروز نفخ وجود دارد ، بی تحرکی مصرف مواد نفاخ و … امروز به راهکارهای مقابله با نفخ و از بین بردن آن می پردازیم ، با ما همراه باشید.

 منشا نفخ

 هوای بلع شده همراه با غذا یا تولیدات باکتریای دستگاه گوارش ، گاز متساعد شده از غذاهای نفاخ از جمله منابع گازهای دستگاه گوارش هستند .در یک فرد سالم عمدتا در حدود ۲۰۰ میلی لیتر گاز در دستگاه گوارش وجود دارد و به طور میانگین یک فرد سالم تا ۷۰۰ میلی لیتر گاز در روز تولید دارد.

این گازها از طریق خروجی خود دستگاه گوارش و انتقال از طریق خون و دفع به وسیله ی ریه از بدن خارج می گردند. زمانی که میزان این گازها زیاد تر از حد مجاز گردد واژه نفخ برای این وضعیت به کار می رود.

نفخ در مناطق مختلفی از دستگاه وارش بروز پیدا می کند. معده ، روده بزرگ و کوچک. در این بین نفخ و تجمع گاز در روده کوچک به دلیل کم بودن قطر این ناحیه و حساسیت بیشتر نسبت به کشیدگی می تواند اندکی دردناک بوده و سبب دل درد و کرامپ گردد.

causes_600x450

راه های مقابله با نفخ

نفخ به دلیل مصرف غذاهای نفاخ:

غذاهایی که دارای قند رافینوز و استاکیوز هستند مانندنخود ، لوبیا و تا حدودی عدس مورد علاقه ی باکتری های موجود در دستگاه گوارش هستند و مصرف آنها یکی از شایعترین دلایل نفخ می باشد.

راه حل مبارزه با این وضعیت محدودیت مصرف اینگونه مواد غذایی و یا استفاده از آنها به صورت خیس خورده می باشد. خیس کردن این مواد سبب فعال شدن آنزیم های رشد دانه می گردد که این آنزیم ها قندهای رافینوز و استاکیوز را تجزیه نموده و آنها را از دسترس باکتری ها به دور می دارند.

سایر مواد غذایی مانندکلم برگ ، کلم بروکلی و سایر اعضای خانوادهکلم ها همچنین تربچه نیز جزو غذاهای نفاخ محسوب میشوند که برای جلوگیری از نفخ مصرف آنها باید محدود گردد.

شیر یکی دیگه از غذاهای در مظان اتحام برای نفخ می باشد. به دلیل کاهش ترشح آنزیم لاکتاز پس از دوره شیرخوارگی برای اکثریت افراد مصرف شیر سبب نفخ می گردد.

زیرا لاکتوز موجود در شیر مورد تجزیه آنزیمی قرار نگرفته و دست نخورده باقی می ماند و به مصرف باکتری های دستگاه گوارش می رسد برای این افراد مصرفشیر بدون لاکتوزیا مصرف قرص های آنزیم لاکتاز همراه با لبنیات توصیه می گردد.

این افراد همچنین می توانند از سایر فرآورده های لبنی مانند ماست و پنیر به دلیل کمتر بودن لاکتوز استفاده نمایند.

مصرف زیاد مواد دارای قند مقاوم به هضم ،فیبر و غذاهای فیبریبه دلیل اینکه این فیبر ها نیز جزو مواد غذایی مورد تخمیر قرار می گیرند می تواند سبب نفخ گردد. بنابراین باید مصرف فیبرها و نوع آنها (فیبرهای غیرقابل هضم) در این افراد محدود گردد.

مصرف مواد غذایی بسیار شیرین که عمدتا از قند فروکتوز و شربت های HFCS تشکیل شده اند به سرعت می تواند سبب نفخ گردد. میزان بیش از ۲۵ گرم در روز فروکتوز در بزرگسالان و ۱۰-۱۲ گرم در روز برای خردسالان می تواند نفاخ و آزار دهنده باشد.

این میزان از فروکتوز با مصرف شیرینی جات و مواد غذایی بسیار شیرین نانوایی و شیرینی پزی ها ،آبمیوههای صنعتی و شیرین شده ،نوشابهها و سایر نوشیدنی های مصنوعی به دست می آید.

نکته دیگر در این زمینه مصرفغذاهای جرب و پرکالریاست ، این غذاها به دلیل به تعویق انداختن هضم غذاها و افزایش زمان باقی ماندن غذا در روده در دسترس بودن مواد غذایی برای باکتری ها را افزایش می دهد در نتیجه تخمیر و تولید گاز و نفخ افزایش می یابد.

همچنین مصرف غذاهای گوگردی و پروتئینی مانند تخم مرغ و برخی گوشتها نیز میتواند سبب نفخ گردد.

نفخ

 

نفخ به دلیل کم تحرکی :

عدم فعالیت و کم تحرکی می تواند سبب بروز نفخ گردد به طوری که فرد درگیر شده حتی از علت نفخ خود خبر ندارد. ورزش و تحرک با افزایش گردش خون و افزایش فعالیت تنفسی سبب افزایش خروج گازهای دستگاه گوارش از معده می گردد.

نفخ به دلیل بلع هوا (ائروفاژی) :

در صورتی که مصرف وعده های غذایی با سرعت و بدون جویدن کامل صورت گیرد میزا هوای بلعیده شده به شدت افزایش می یابد بنابراین نفخ خصوصا در ناحیه معده بروز پیدا می کند.

همچنین مصرف آب خصوصا به صورت مکرر در بین وعده های غذایی می تواند سبب ائروفاژی و بلع هوا گردد به این افراد توصیه می گردد ابتدا یا انتهای وعده غذایی آب مصرف گردد.

آدامس یکی دیگر از مواردی است که جویدن و مصرف زیاد آن می تواند سبب افزایش بلع هوا و بروز نفخ در معده گردد بنابراین مصرف آن در افراد حساس باید محدود گردد.

نفخ باکتریایی:

در برخی موارد نفخ به دلیل رشد زیاد باکتری ها در دستگاه گوارش می باشد که مواد غذایی خصوصا انواع نفاخ را مورد استفاده قرار می دهند در این شرایط باید تحت نظر و تشخیص پزشک از آنتی بیوتیک ها و داروهای مورد نیاز برای از بین بردن باکتری ها استفاده کرد.

Article written by سجاد سالارکیا

متخصص تغذیه و رژیم درمانی شماره نظام پزشکی ت-۵۶۴۴ دانشگاه علوم پزشکی تهران

Be the first to comment

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.

! Instagram